بواسیر هموروئید چیست؟ علائم، علل، درجات و بهترین روش درمان 1405
هموروئيد ترومبوزه
25 می, 2021
درد مقعد
3 ژوئن, 2021
بواسیر یا هموروئید یکی از شایعترین بیماریهای ناحیه مقعد است که به دلیل تورم و گشاد شدن رگهای این ناحیه ایجاد میشود و میتواند با علائمی مانند درد، خونریزی، خارش و گاهی بیرون زدگی توده همراه باشد. این بیماری در درجات مختلف (خفیف تا شدید) و به صورت داخلی یا خارجی بروز میکند و در بسیاری از موارد به تدریج پیشرفت میکند.
عواملی مانند یبوست مزمن، زور زدن هنگام دفع، بارداری، چاقی و کم تحرکی از مهمترین دلایل ایجاد هموروئید هستند. بسته به شدت بیماری، روشهای درمانی مختلفی از اصلاح سبک زندگی و دارودرمانی گرفته تا لیزر هموروئید و جراحی مورد استفاده قرار میگیرد.
در این مقاله به صورت کامل بررسی میکنیم هموروئید چیست، چه علائمی دارد، چه عواملی باعث ایجاد آن میشود، چه زمانی نیاز به درمان دارد و بهترین روشهای درمان قطعی آن کدام است.
این محتوا توسط تیم درمانی کلینیک لیزر شفا و تحت نظارت پزشک متخصص جراحی کولورکتال تهیه و بازبینی شده است.
بیماری هموروئید (بواسیر) چیست و چه زمانی نیاز به درمان دارد؟
هموروئید یا بواسیر به تورم و گشاد شدن رگهای ناحیه مقعد گفته میشود که در اثر افزایش فشار در این ناحیه ایجاد میگردد. این عارضه میتواند به دو نوع داخلی و خارجی تقسیم شود و شدت آن از خفیف تا شدید متغیر است.
در نوع خفیف، ممکن است فرد فقط علائم خفیفی مانند خونریزی یا ناراحتی هنگام دفع داشته باشد، اما در مراحل پیشرفتهتر، بیرون زدگی توده و درد شدید نیز دیده میشود. تشخیص نوع و شدت هموروئید نقش مهمی در انتخاب روش درمان دارد.
هموروئید زمانی نیاز به درمان تخصصی پیدا میکند که علائم آن تکرار شوند یا شدت پیدا کنند. از مهمترین نشانههایی که نیاز به مراجعه به پزشک را مشخص میکند میتوان به خونریزی مکرر، درد شدید، احساس توده بیرون زده یا عدم بهبود با درمانهای خانگی اشاره کرد.
در مراحل اولیه، این بیماری ممکن است با تغییر سبک زندگی مانند مصرف فیبر کافی، نوشیدن آب و افزایش فعالیت بدنی کنترل شود. اما در صورت پیشرفت علائم، معمولاً درمانهای دارویی، لیزری یا در موارد شدیدتر جراحی لازم خواهد بود.
تشخیص به موقع و انتخاب روش درمان مناسب میتواند از پیشرفت بیماری و نیاز به درمانهای تهاجمیتر جلوگیری کند.
علائم هموروئید داخلی و خارجی و روش تشخیص
هموروئید داخلی و خارجی از نظر محل ایجاد و علائم با یکدیگر تفاوتهایی دارند. در جدول زیر، مهمترین تفاوتهای این دو نوع به صورت خلاصه و قابل مقایسه آورده شده است تا تشخیص آنها سادهتر شود.
| ویژگی | هموروئید داخلی | هموروئید خارجی |
| محل درگیری | داخل کانال مقعد | اطراف دهانه مقعد |
| میزان درد | معمولاً کم یا بدون درد | معمولاً دردناک |
| خونریزی | شایع (معمولاً بدون درد) | ممکن است وجود داشته باشد |
| توده قابل لمس | معمولاً دیده نمیشود یا در مراحل پیشرفته | معمولاً قابل لمس است |
| علائم اصلی | خونریزی، احساس دفع ناقص | درد، سوزش، خارش، التهاب |
| شدت علائم | تدریجی و پنهانتر | واضحتر و آزاردهندهتر |
به طور کلی، هموروئید داخلی بیشتر با خونریزی بدون درد شناخته میشود، در حالی که هموروئید خارجی معمولاً با درد، التهاب و توده قابل لمس همراه است. تشخیص دقیق نوع بیماری نقش مهمی در انتخاب روش درمان مناسب دارد و بهتر است توسط پزشک انجام شود.
پیشگیری از هموروئید
پیشگیری از هموروئید نقش مهمی در کاهش احتمال ابتلا به این بیماری دارد، به ویژه در افرادی که سابقه یبوست یا سبک زندگی کم تحرک دارند. برای پیشگیری از بروز هموروئید، رعایت نکات زیر توصیه میشود:
- مصرف کافی فیبر از طریق سبزیجات، میوهها و غلات سبوسدار
- نوشیدن آب کافی (حدود ۶ تا ۸ لیوان در روز)
- پرهیز از یبوست و زور زدن هنگام دفع
- داشتن فعالیت بدنی و ورزش منظم
- کاهش مصرف غذاهای فرآوریشده و کمفیبر
از آنجا که یبوست مزمن یکی از مهمترین عوامل ایجاد هموروئید است، کنترل عملکرد گوارشی و توجه به سبک زندگی سالم میتواند نقش مهمی در پیشگیری از این بیماری داشته باشد. همچنین در صورت بروز علائم اولیه، مراجعه زودهنگام به پزشک از پیشرفت بیماری جلوگیری میکند.
متخصصان تغذیه معمولاً مصرف روزانه 25 تا 38 گرم فیبر را برای حفظ سلامت دستگاه گوارش و کاهش خطر یبوست توصیه میکنند.
درجه بندی بیماری هموروئید(بواسیر چند درجه است؟)
بیماری هموروئید بر اساس شدت و میزان بیرون زدگی به چند درجه تقسیم میشود و انتخاب روش درمان به این درجه بندی بستگی دارد. به طور کلی، هموروئید به چهار درجه (Grade 1 تا 4) طبقه بندی میشود.
1. درجه اول هموروئید
در این مرحله، رگهای ناحیه مقعد متورم شدهاند اما بیرون زدگی وجود ندارد. شایعترین علامت آن خونریزی خفیف هنگام دفع است.
2. درجه دوم هموروئید
در این مرحله، تودهها هنگام دفع از مقعد خارج میشوند اما پس از آن به طور خود به خود به داخل بازمیگردند. علائم معمول شامل خونریزی و احساس برآمدگی موقت است.
3. درجه سوم هموروئید
در این حالت، تودهها از مقعد بیرون میزنند و برای بازگشت به داخل نیاز به فشار دست دارند. علائم معمول شامل درد، ناراحتی و بیرون زدگی مکرر است.
4. درجه چهارم هموروئید
شدیدترین مرحله بیماری است که در آن تودهها بهطور دائمی بیرون زده باقی میمانند و امکان بازگشت به داخل وجود ندارد. این مرحله معمولاً نیاز به درمان تخصصی مانند لیزر یا جراحی دارد.
جهت دریافت وقت معاینه می توانید با شماره ۰۲۱۲۲۳۶۱۰۷۱ تماس بگیرید.
عوامل اصلی ابتلا به هموروئید چیست؟
هموروئید معمولاً در اثر افزایش فشار در ناحیه مقعد ایجاد میشود که این فشار میتواند به دلایل مختلفی در طول زمان به وجود آید. شناخت این عوامل نقش مهمی در پیشگیری از ابتلا به بیماری دارد. مهمترین عوامل خطر عبارتند از:
- یبوست مزمن و زور زدن هنگام دفع: باعث افزایش فشار مستقیم بر رگهای ناحیه مقعد میشود
- رژیم غذایی کمفیبر و ناسالم: منجر به سخت شدن مدفوع و یبوست میگردد
- کمتحرکی و سبک زندگی نشسته: جریان خون در ناحیه لگن را کاهش میدهد
- بارداری: به دلیل افزایش فشار رحم بر ناحیه مقعد
- افزایش سن: باعث ضعف بافتهای نگهدارنده رگها میشود
- چاقی: افزایش فشار داخل شکمی
- بلند کردن مداوم اجسام سنگین: فشار ناگهانی به رگها وارد میکند
- زمینه ژنتیکی و وراثت: که میتواند احتمال ابتلا را افزایش دهد
کنترل این عوامل و اصلاح سبک زندگی مانند مصرف فیبر کافی، نوشیدن آب و فعالیت بدنی منظم، نقش مهمی در پیشگیری از بروز هموروئید دارد.
بر اساس گزارش منتشر شده توسط Mayo Clinic، حدود 50 درصد افراد بالای 50 سال در طول زندگی خود درجاتی از هموروئید را تجربه میکنند.
اگر هموروئید درمان نشود چه عوارضی دارد؟
در صورتی که هموروئید به موقع درمان نشود، معمولاً علائم آن به تدریج شدیدتر شده و میتواند مشکلات بیشتری برای فرد ایجاد کند. این عوارض ممکن است از ناراحتیهای خفیف شروع شده و در موارد پیشرفته به مشکلات جدیتر منجر شود. از مهمترین عوارض هموروئید درمان نشده میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- افزایش درد و ناراحتی هنگام نشستن یا دفع
- خونریزی مکرر و گاهی شدید
- بیرون زدگی دائمی توده هموروئیدی
- دشواری در دفع و احساس انسداد
- کاهش کیفیت زندگی در اثر تداوم علائم
در موارد پیشرفته، ممکن است بیمار نیاز به درمانهای تخصصی مانند لیزر هموروئید یا جراحی داشته باشد. به همین دلیل درمان بهموقع نقش مهمی در جلوگیری از پیشرفت بیماری دارد.
بر اساس گزارش منتشر شده توسط Cleveland Clinic، حدود 1 نفر از هر 20 نفر آمریکایی در طول زندگی خود دچار هموروئید میشود.
صحبت های دکتر داود تاجبخش درباره بیماری هموروئید، علائم، راه های تشخیص و درمان آن
بهترین روش درمان هموروئید در سال ۱۴۰۵–۱۴۰۴ (لیزر)
در پاسخ به اینکه بهترین روش درمان هموروئید چیست، باید گفت بهتر است ابتدا بیماری هموروئید توسط پزشک متخصص تشخیص داده شود. پزشک متخصص پس از تشخیص بیماری میتواند روش های درمان هموروئید را نیز به بیمار ارائه دهد و مناسبترین درمان را انتخاب نماید. به طور کلی انواع روش های درمان هموروئید به 4 دسته تقسیم میشود:
- درمان خانگی
- درمان دارویی
- درمان لیزری
- درمان با جراحی
برای انتخاب بهترین روش درمان هموروئید در تهران با کلینیک لیزرشفا به شماره ۰۲۱۲۲۳۵۹۱۳۵ تماس بگیرید.
روشهای درمان هموروئید
درمان هموروئید به شدت بیماری بستگی دارد و میتواند از روشهای خانگی تا درمانهای تخصصی مانند لیزر یا جراحی متغیر باشد. انتخاب روش مناسب معمولاً توسط پزشک و بر اساس درجه بیماری انجام میشود.
درمان خانگی هموروئید چیست؟
در موارد خفیف، درمان خانگی میتواند به کاهش علائم کمک کند اما معمولاً باعث درمان قطعی نمیشود. مهمترین روشهای خانگی شامل موارد زیر است:
- نشستن در آب گرم برای کاهش درد و التهاب
- مصرف غذاهای پرفیبر مانند میوه و سبزیجات
- نوشیدن آب کافی برای جلوگیری از یبوست
- استفاده از روغنهای طبیعی مانند آلوئه ورا یا روغن نارگیل
بیشتر بخوانید: درمان خانگی هموروئید چیست و آیا موثر است؟
درمان دارویی هموروئید چگونه است؟
در این روش از داروهای موضعی و خوراکی برای کاهش التهاب، درد و خارش استفاده میشود. معمولاً کرمها و شیافهای حاوی ترکیبات ضدالتهاب مانند هیدروکورتیزون توسط پزشک تجویز میشوند. مصرف خودسرانه دارو توصیه نمیشود، زیرا ممکن است علائم را تشدید کند.
درمان هموروئید با لیزر چگونه انجام میشود؟
لیزر یکی از روشهای کم تهاجمی و مؤثر برای درمان هموروئید است. در این روش با استفاده از انرژی لیزر، بافت آسیب دیده بدون برش عمیق یا خونریزی زیاد درمان میشود. این روش معمولاً با درد کم و دوره نقاهت کوتاه همراه است.
بیتشر بخوانید:
درمان جراحی هموروئید در چه مواردی لازم است؟
در موارد شدید یا زمانی که درمانهای دیگر مؤثر نباشند، جراحی انجام میشود. این روش شامل جراحی کلاسیک یا روش رابربندینگ است:
- جراحی کلاسیک: برداشتن بافت هموروئید تحت بیحسی یا بیهوشی
- رابربندینگ: قطع خونرسانی به توده هموروئید داخلی با بستن پایه آن
انتخاب روش جراحی به شدت بیماری و تشخیص پزشک بستگی دارد.
تجربه بیمار از درمان بواسیر با لیزر در کلینیک لیزشفا
مقایسه لیزر هموروئید با جراحی سنتی(کدام بهتر است؟)
انتخاب بین لیزر و جراحی سنتی به شدت هموروئید و نظر پزشک بستگی دارد. با این حال، لیزر معمولاً به دلیل درد و خونریزی کمتر، عدم نیاز به بستری و دوره نقاهت کوتاهتر، برای بسیاری از بیماران گزینه مناسبی محسوب میشود. جدول زیر مهمترین تفاوتهای این دو روش را نشان میدهد.
جدول مقایسه لیزر و جراحی هموروئید
| ویژگی درمان | لیزر هموروئید | جراحی سنتی |
| نوع بی حسی | موضعی | بیهوشی عمومی یا نخاعی |
| میزان درد | بسیار کم | زیاد |
| خونریزی | ندارد یا بسیار ناچیز | قابل توجه |
| نیاز به بستری | ندارد | دارد |
| دوره نقاهت | کوتاه (۱–۳ روز) | طولانی (۲–۴ هفته) |
| جای زخم | ندارد | دارد |
| احتمال عود | پایین | بالاتر |
بهطور کلی، لیزر برای بسیاری از بیماران یک روش کمتهاجمی و مؤثر است، اما بهترین روش درمان پس از معاینه و با توجه به درجه هموروئید، شرایط بیمار و نظر پزشک متخصص انتخاب میشود.
چه کسانی کاندید مناسب لیزر هموروئید هستند؟
لیزر هموروئید برای بسیاری از بیماران یک روش کمتهاجمی و مؤثر است، اما مناسب بودن این روش به نوع و شدت بیماری، شرایط عمومی بیمار و نظر پزشک بستگی دارد. بهطور معمول، افراد زیر میتوانند کاندید مناسبی برای درمان با لیزر باشند:
- بیماران مبتلا به هموروئید درجه ۲ و ۳ و برخی موارد درجه ۴
- بیمارانی که پس از درمانهای قبلی دچار عود هموروئید شدهاند
- افرادی که تمایل دارند با درد کمتر و دوره نقاهت کوتاهتر درمان شوند
- افرادی که دچار درد، خونریزی یا بیرونزدگی هموروئید شدهاند و درمانهای دارویی برای آنها مؤثر نبوده است
- افرادی که امکان استراحت طولانی پس از درمان را ندارند و میخواهند سریعتر به فعالیتهای روزمره بازگردند
در نهایت، انتخاب بهترین روش درمان تنها پس از معاینه و بررسی درجه هموروئید توسط پزشک متخصص امکان پذیر است.
مدت زمان درمان هموروئید با لیزر چقدر است؟
درمان هموروئید با لیزر یک روش سریع و سرپایی محسوب میشود و معمولاً در یک جلسه انجام میگیرد.
مدت زمان خود لیزر: حدود ۱۵ تا ۳۰ دقیقه
کل زمان حضور در کلینیک: کمتر از ۱ ساعت
نیاز به بستری: ندارد(سرپایی انجام میشود)
ترخیص: بلافاصله پس از پایان درمان
بیمار معمولاً میتواند در همان روز به خانه برگردد و فعالیتهای سبک روزانه را از سر بگیرد. بازگشت به کارهای معمول بسته به شرایط فرد، معمولاً بسیار سریع است و دوره نقاهت نسبت به جراحی سنتی کوتاهتر میباشد.
دوران نقاهت بعد از لیزر هموروئید؛ مراقبتها و بازگشت به فعالیت
یکی از مهمترین مزایای لیزر هموروئید، کوتاه بودن دوره نقاهت است. به دلیل کم تهاجمی بودن این روش و نبود برش عمیق، بیشتر بیماران میتوانند در مدت کوتاهی فعالیتهای روزمره خود را از سر بگیرند.
در دوران نقاهت پس از لیزر هموروئید معمولاً:
- بازگشت به فعالیتهای سبک و کارهای روزمره از روز بعد امکان پذیر است.
- درد و ناراحتی پس از درمان معمولاً خفیف بوده و با داروهای تجویز شده قابل کنترل است.
- دفع مدفوع نسبت به جراحی سنتی راحتتر انجام میشود، البته رعایت رژیم غذایی مناسب اهمیت زیادی دارد.
مراقبتهای مهم بعد از لیزر هموروئید:
- نوشیدن آب کافی در طول روز
- استفاده از حمام آب گرم (در صورت توصیه پزشک)
- جلوگیری از یبوست و پرهیز از زور زدن هنگام دفع
- مصرف منظم داروهای تجویز شده توسط پزشک
- مصرف غذاهای سرشار از فیبر مانند میوه، سبزیجات و غلات کامل
رعایت این مراقبتها میتواند روند بهبودی را تسریع کرده و احتمال بروز عوارض یا عود بیماری را کاهش دهد. در صورت بروز درد شدید، خونریزی غیرطبیعی یا تب، لازم است در اسرع وقت با پزشک خود تماس بگیرید.
معایب روشهای درمان هموروئید
هر یک از روشهای درمان هموروئید علاوه بر مزایا، محدودیتها و عوارض احتمالی خود را دارند. انتخاب بهترین روش درمان به درجه بیماری، شرایط عمومی بیمار و نظر پزشک بستگی دارد.
- درمان خانگی: تنها به کاهش علائم کمک میکند و معمولاً باعث درمان قطعی هموروئید نمیشود.
- درمان دارویی: در مراحل اولیه مؤثر است، اما در موارد پیشرفته بهتنهایی کافی نیست و باید تحت نظر پزشک استفاده شود.
- درمان با لیزر: اگرچه درد و دوره نقاهت کمتری نسبت به جراحی سنتی دارد، اما ممکن است برای همه بیماران مناسب نباشد و انتخاب آن به معاینه پزشک بستگی دارد.
- جراحی سنتی: معمولاً با درد بیشتر، احتمال خونریزی، نیاز به دوره نقاهت طولانیتر و در برخی موارد بستری همراه است.
به طور کلی، هیچ روش درمانی برای همه بیماران بهترین گزینه نیست و انتخاب روش مناسب باید پس از معاینه و بررسی شدت هموروئید توسط پزشک انجام شود.
نتیجه گیری
هموروئید یا بواسیر یکی از شایعترین بیماریهای ناحیه مقعد است که در صورت تشخیص و درمان به موقع، معمولاً بدون ایجاد عوارض جدی قابل کنترل و درمان است. شناخت علائم اولیه، اصلاح سبک زندگی و مراجعه زود هنگام به پزشک میتواند از پیشرفت بیماری و نیاز به درمانهای تهاجمیتر جلوگیری کند.
اگر دچار علائمی مانند خونریزی هنگام دفع، درد، خارش یا بیرون زدگی توده در ناحیه مقعد هستید، بهتر است درمان را به تعویق نیندازید. مراجعه به پزشک متخصص باعث میشود شدت بیماری به درستی تشخیص داده شده و مناسبترین روش درمان، از درمان دارویی و لیزر گرفته تا جراحی، برای شما انتخاب شود.
در کلینیک لیزر شفا، پس از معاینه توسط پزشک متخصص، بهترین روش درمان متناسب با شرایط شما پیشنهاد میشود. برای دریافت مشاوره یا تعیین وقت معاینه، میتوانید با کلینیک تماس بگیرید و روند درمان خود را هرچه زودتر آغاز کنید.
برای انتخاب بهترین روش درمان هموروئید در تهران با کلینیک لیزرشفا به شماره 02122361071 تماس بگیرید.
این محتوا توسط تیم درمانی کلینیک لیزر شفا بازبینی شده است.
